Zijinstromers aan het werk in de hovenierssector

‹ Terug naar overzicht
z Geplaatst op:

Het groeiende personeelstekort in de groenbranche vraagt om nieuwe manieren om mensen enthousiast te maken voor het vak. De inzet van statushouders en zijinstromers kan uitkomst bieden. Een goed voorbeeld is het opleidingstraject dat Citaverde Bedrijfsopleidingen in Roermond verzorgt, in samenwerking met een aantal bedrijven in de regio. Zo’n zeventien statushouders en drie zijinstromers leren in één jaar de kneepjes van het vak: in de klas en op de werkvloer.

ZijinstromersAfgelopen september was het zover: zeventien statushouders en drie zijinstromers begonnen aan hun vakopleiding groen bij Citaverde Bedrijfsopleidingen in Roermond. Praktijkervaring doen ze op bij diverse bedrijven in de regio. Marcel Creemers, directeur Citaverde Bedrijfsopleidingen: “We zijn al wat langer bezig om zijinstromers, maar ook specifiek de groep van statushouders een beroepsopleiding aan te bieden. Dat doen we in combinatie met een aantal werkgevers dat bereid is om deze mensen voor een bepaalde of onbepaalde periode een werkplek te bieden. Het initiatief heeft zijn oorsprong in de Floriade van Venlo, in 2012. De afgelopen jaren werden mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt ingezet bij tuinonderhoud op het Floriadeterrein. Ze werden hierbij begeleid door Noord-Limburgs Groen, een samenwerking tussen enkele groenvoorzieners op het gebied van sociaal en regionaal ondernemen. Dit pakte zo goed uit, dat we hier meer mee wilden doen; als opleider hebben wij het initiatief samen met de bedrijven vormgegeven.”

‘Een goede opstap naar werk’

De leerlingen die in september startten, werken – in afstemming met de bedrijven – zo’n vier dagen per week in het groen en volgen één dag per week les. “De wens van de bedrijven was om de deelnemers in de winter wat meer scholing te geven, zodat ze straks – als het voorjaar zich aandient – weer meer buiten aan de slag kunnen. Daar houden we zoveel mogelijk rekening mee”, aldus Creemers.

ZijinstromersDe opleiding op mbo-niveau 1 duurt in principe één jaar. Na het leerjaar zijn ze assistent-hovenier en kunnen de kandidaten doorstromen naar niveau 2 of de overstap maken naar een reguliere baan. “Deze doelgroep heeft vaak meer in zijn mars dan je zou verwachten. Bij specifiek de statushouders speelt het probleem dat ze moeite hebben met de Nederlandse cultuur en werkstructuur. Werken in het groen stelt wat minder eisen aan bijvoorbeeld de taal; het werk doet meer een beroep op vaardigheden. Juist door zo aan de slag te gaan, zullen deze mensen sneller integreren in de maatschappij.”

Naast statushouders ziet Creemers zeker ook kansen voor andere doelgroepen. “Wij spannen ons ook in om mensen die overstappen van de ene sector naar de andere op te leiden. Ook de participatie van vrouwen kan in sommige bedrijven omhoog. We willen daarom meerdere doelgroepen aanspreken met deze opleiding, om zo de arbeidsmarktproblemen in de groenbranche op te lossen.”

Sociaal maatschappelijk

Volgens Creemers zitten hoveniersbedrijven te springen om mensen die ze kunnen klaarstomen voor het vak. Er werken diverse groenbedrijven mee aan het project, waaronder BTL Realisatie, Krinkels en Henssen. “Het zijn de wat grotere hoveniers-en groenvoorzieningsbedrijven die in eerste instantie zijn opgestaan. Zij hebben immers de capaciteit om leerlingen te begeleiden. Wat alle ondernemers van de deelnemende bedrijven verder gemeen hebben, is dat ze sociaal maatschappelijk ondernemen in hun genen hebben.” Een van de deelnemende bedrijven is BTL Realisatie, vestiging Roermond. “Wij hebben op onze vestiging momenteel nog geen personeelstekort, maar we merken wel dat de markt sterk aan het krimpen is”, vertelt vestigingsmanager Tim Krijn. “We doen mee aan het project vanuit sociaal ondernemerschap, maar tegelijkertijd is het mooi meegenomen als er deelnemers tussen zitten die willen groeien in het hoveniersvak. Het zou zonde zijn om hen te laten lopen.”

‘Ze pakken het goed op’

Bij de Roermondse vestiging van BTL Realisatie lopen drie statushouders sinds september mee met het bestaande team. “Twee van hen vinden het dusdanig leuk dat ze nu beginnen aan de bbl-opleiding tot vakbekwaam hovenier bij het Citaverde. Vier dagen per week lopen ze met onze jongens mee. We verdelen hen over de teams; niet alleen om hen verschillende aspecten van het hoveniersvak te laten zien, maar ook om de integratie te bevorderen.” Volgens Krijn was het in het begin van beide kanten afwachten hoe de samenwerking verliep. “Gaandeweg merk je dat het steeds beter gaat. Ze pakken het goed op. Af en toe is er bij de statushouders wel sprake van een taal- en cultuurbarrière. Zo hadden de jongens er in het begin soms moeite mee om stipt om 7.00 uur te beginnen. Wij hebben daar wel begrip voor en steken er graag energie in om deze mensen wegwijs te maken.”

Daphne Doemges

‘Een aanwinst voor de branche’

De VHG ziet veel kansen in de inzet van zijinstromers – mensen die vanuit een andere sector aan de slag willen in de hoveniersbranche – om het personeelstekort in de sector terug te dringen. “Het aantal doorstromers vanuit het vmbo loopt terug”, aldus Jeroen Zijlmans, beleidsadviseur Arbeidsmarkt en Onderwijs bij VHG. “We doen er alles aan om het vak positief onder de aandacht te brengen, maar daar gaan we – zeker op korte termijn – het tekort in de branche niet mee opvullen. Daarom focussen we steeds meer op onze brancheopleiding. Deze vakopleiding in de avonduren wordt op acht plekken in Nederland gegeven en heeft volgens de laatste telling 475 leerlingen.”

Volgens Zijlmans wordt deze avondvakopleiding steeds populairder onder zijinstromers; de laatste jaren zag de VHG het leerlingenaantal verdubbelen. “Veel werkenden vanuit andere branches maken de overstap naar het hoveniersvak. De opleiding die wij aanbieden is heel vakgericht; leerlingen krijgen geen Nederlands of andere algemene vakken. Omdat de lessen in de avonduren plaatsvinden, kunnen de deelnemers overdag gewoon werken. Na drie jaar hebben ze het diploma tot vakbekwaam hovenier op zak, maar er zijn ook mensen die na één of twee jaar stoppen. Ze hebben dan al voldoende basiskennis opgedaan voor een baan in de groenbranche.” De leerlingen aan deze avondopleiding komen uit allerlei branches; van de medische tot de financiële sector. “Het is een interessante groep mensen die echt wil werken in de groensector en daarom een aanwinst kan zijn voor de branche”, aldus Zijlmans.

VHG signaleert verder dat op veel hoveniersbedrijven vacante plekken opvullen door te werken met statushouders. “Laatst was ik nog bij een hovenier die zes mensen uit Eritrea en twee Syriërs in zijn bedrijf inzet. Ook het opleiden van statushouders voor de sector biedt kansen.”