Duurzaam denken als tweede natuur

‹ Terug naar overzicht
z Geplaatst op:

Dat duurzaam hovenieren letterlijk en figuurlijk de toekomst is, daar zijn steeds meer hoveniers zich van bewust. NL Greenlabel is een platform dat het gebruik van duurzame producten en materialen, en groen in de ruimste zin van het woord bevordert. De bij NL Greenlabel aangesloten ‘NL Professional’ is een belangrijke schakel tussen burgers, bedrijfsleven en overheden. Hij of zij draagt oplossingen aan voor problemen als hittestress, wateroverlast en bijvoorbeeld de bij- en vlindersterfte. Hoveniersvak sprak twee aangesloten hoveniers over hun motivatie.

NL Greenlabel is opgericht door tuin- en landschapsontwerper Nico Wissing en tv-tuinman Lodewijk Hoekstra. Die laatste geeft aan dat het tijd is om de rol van de groenvoorziener te herdefiniëren. “We zijn veel te lang bezig geweest met het zogenoemde straat- en schoffelwerk, waarbij de focus op decoratiegroen lag. Het straten en schoffelen moet plaatsmaken voor plantenkennis en expertise op het gebied van klimaat en biodiversiteit. Zo krijg je vakmensen die echt het verschil kunnen maken op het gebied van groen, waarbij het steeds meer gaat over natuur, landschap en ecologie in plaats van de maakbare wereld waarbij we het accent leggen op het cultiveren en het netjes bij willen houden. Dit is ook de reden waarom NL Greenlabel de term ‘NL Professional’ heeft bedacht: de groenvoorziener als expert die meerwaarde kan brengen met zijn echt groene vingers.”

Gezonde omgeving

NL Greenlabel wil samen bouwen aan een gezonde leefomgeving – een missie die hovenier Sander Leuverink uit Alphen aan den Rijn onderschrijft. Hij werkt al 23 jaar als hovenier, waarvan de afgelopen vier jaar als zelfstandige. “Twee jaar geleden besloot ik mij aan te sluiten bij NL Greenlabel. Wat me vooral aanspreekt is dat NL Greenlabel duurzaamheid meetbaar maakt (zie kader, DD). En dat er een netwerk is van collega-hoveniers die op dezelfde manier denken als ik.”
Want Leuverink werkt niet als een traditionele doorsneehovenier, zoals hij zelf stelt. “Ik probeer afvalstoffen zoveel mogelijk te beperken, voer alles gescheiden af en kijk altijd of ik een tuin met een gesloten grondbalans kan maken. Daarnaast werk ik vaak met groen dat is gekweekt zonder bestrijdingsmiddelen en gewasbescherming. Ook wat betreft de inkoop van materialen ben ik kritisch: ik ga het liefst voor leveranciers die duurzame producten verkopen.”

De wereld vergroenen

Een deel van de klantenkring van Leuverink Tuinen vindt het een voordeel dat de hovenier aangesloten is bij NL Greenlabel. “Steeds meer opdrachtgevers vinden het heel interessant; zij informeren naar nieuwigheden en ontwikkelingen rondom duurzaamheid.”
Toch sloot de hovenier zich niet uit commercieel oogpunt aan bij het platform. “Ik heb me uit idealisme aangesloten. Oprichter Nico is een wandelende kennisbank, daar kun je mee sparren. En van Lodewijk vind ik het heel mooi dat hij zijn idealen nastreeft en daarbij anderen motiveert dat ook te doen. Ik doe dit ook vanuit een groen hart: we hebben het voorrecht om als hoveniers iets voor de planeet te kunnen doen, we kunnen de wereld vergroenen. Mijn drijfveer is dat mijn kinderen en hun kinderen gezond kunnen leven.”
Die insteek deelt Leuverink ook met zijn klanten. “Tuinen dichttegelen doe ik principieel niet: in de afgelopen twee maanden heb ik al vier aanvragen geweigerd omdat het alleen straatwerk betrof. Niet elke klant gaat voor een volledig duurzame tuin. Wanneer een klant er niet veel voor voelt, kun je vaak toch met producten werken die duurzaam zijn. Als je naderhand uitlegt wat je hebt gebruikt en waarom je bewust die duurzame keuzes maakt, zijn mensen vaak om.”

Gelijkgestemde collega’s

Bij NL Greenlabel zijn nu ongeveer dertig hoveniers aangesloten. Dat zijn niet alleen kleine zelfstandigen; de Van der Tol Groep heeft drie vestigingen en in totaal 140 medewerkers. Deze terreininrichter in de Randstad is specialist in het aanbieden van groene oplossingen om terreinen en gebouwen klimaatbestendig te maken. De organisatie werd in 2011 uitgeroepen tot ‘duurzaamste hovenier van Nederland’. Commercieel directeur Aart Veerman: “Ik kende oprichter Nico Wissing van NL Greenlabel al; hij vroeg in 2014 of we er iets voor voelden om ons aan te sluiten. Toen we werden benoemd tot duurzaamste hovenier van Nederland, was dat voor ons het startschot om het nóg beter te gaan doen. Onze verbinding aan NL Greenlabel is daar onderdeel van. Het is een beweging waarbinnen we met gelijkgestemde collega’s in ons vakgebied sparren over duurzaamheid.”

Onafhankelijke uitspraak

Het grote voordeel van NL Greenlabel vindt Veerman de duurzaamheidsbeoordelingen voor producten, materialen, planten en gebieden. “Wij vinden het belangrijk dat een onafhankelijke organisatie een duurzaamheidsuitspraak doet over projecten die we uitvoeren en producten die we gebruiken. Wij denken dat we met groen het verschil kunnen maken en dat je dat als hovenier ook makkelijk kunt doen, onder andere door duurzamer te handelen en biodiversiteit te bevorderen in grote steden. Commercieel gezien is het ook een tendens die ik in de markt zie; onze afnemers vragen steeds vaker om een duurzaam alternatief. Wat volgens mij nog wel beter kan, is de bewustwording bij ontwerpend Nederland: bij het bedenken van de plannen, kunnen landschapsarchitecten vaak nog meer bezig zijn met de duurzaamheid. Ik zie daar al verbetering in, maar het zijn kleine stapjes. Duurzaam denken moet een tweede natuur worden voor onze branche om duurzaam. Via NL Greenlabel is er nu een basis van leveranciers die met duurzame producten werken; dat aanbod mag wat mij betreft nóg groter worden. Uiteindelijk zou het geen keuze moeten zijn, maar een vanzelfsprekendheid om zo duurzaam mogelijk te werken.” (Door: Daphne Doemges)

Checklist

Met de naam NL Professional kan een aangesloten hovenier aantonen dat duurzaamheid hoog in het vaandel staat. Lodewijk Hoekstra: “Iedere hovenier doet dat op zijn eigen manier. De een is vooral bezig met een bewuste keuze in soorten beplanting, een ander focust meer op de waterhuishouding, de verhouding tussen groen en verharding of de gebruikte producten en materialen. Er zijn ook veel hoveniers bij die voor het onderhoud gebruikmaken van elektrisch gereedschap in plaats van motorisch aangedreven machines.”
Met behulp van zogenaamde duurzaamheidspaspoorten voor plant, product en gebied is NL Greenlabel in staat om duurzaamheid meetbaar te maken in de leefomgeving. Hoekstra: “In tegenstelling tot de bestaande paspoorten waarbij er altijd sprake is van onafhankelijke toetsing, is er een versimpelde versie gemaakt speciaal voor tuinen. De professional kan met NL Tuinlabel op eenvoudige wijze zelf de duurzaamheid van tuinen beoordelen en met behulp van een checklist kijken waar nog verbeteringen mogelijk zijn. De professional krijgt hier natuurlijk wel begeleiding in. De uitkomsten van de diverse labelingen worden gedeeld met collega-professionals, waardoor kennis en ervaringen worden gedeeld en gegeven scores worden beoordeeld.”

Duurzaamheid wordt meetbaar

Royal HaskoningDHV ontwikkelde in opdracht van NL Greenlabel het eerste integrale duurzaamheidslabel. Dit biedt in één oogopslag inzicht in de duurzaamheidsscore van producten en materialen, planten, tuinen en gebieden. Duurzaamheid is daarmee meetbaar gemaakt en op deze manier onderscheidt NL Greenlabel zich van andere keurmerken. Een label geeft namelijk niet de garantie op duurzaamheid, maar maakt de mate ervan inzichtelijk. De beoordeling kan uitkomen op een A-score (meest duurzaam) maar ook op een G-score (minst duurzaam). NL Greenlabel geeft naast de score ook suggesties voor kansen en verbeteringen. De Stichting Eerlijk Buitenleven is toezichthouder op de procedure voor labeling.