Basis voor een mooi gazon ligt in het voorjaar

‹ Terug naar overzicht
z Geplaatst op:

In het voorjaar lengen de dagen en stijgt de temperatuur. Het gemiddeld aantal zonuren verdubbelt bijna tussen maart en mei. Na een voorzichtige start van de winterbloeiers, die hun best doen om tuinen en parken al wat op te fleuren, barst vanaf maart definitief het groeiseizoen los. Dit is ook dé periode om de basis te leggen voor een gezond gazon.

 

Maaien, bemesten en verticuteren zijn standaardwerkzaamheden bij het opstarten van het seizoen. “Regelmatig maaien – gedurende het groeiseizoen twee keer per week – is het belangrijkste voor een goed gazon”, vindt Rico Giling, eigenaar van Tuin&Gras, specialist in de productie en levering van graszoden. “Maai het gras niet te kort. Vaker kleine stukken eraf maaien, is bevorderlijk voor de dichtheid van het gazon. Houd voor siergras 3 cm aan en voor speelgras 4 cm. Zorg dat de messen scherp zijn om beschadigingen aan het gras te voorkomen. Een goed afgelijnd grasveld ziet er verzorgd uit. “Het knippen of snijden van kanten kan simpel-weg met een kantensteker of kantenschaar. Bij grote grasoppervlakken is een geautomatiseerde kantensteker een stuk gemakkelijker.”

Bemesting

Ook bemesting is belangrijk: een goed bemest grasveld is beter bestand tegen extreme weers-omstandigheden, mos, onkruid en grasziekten. Begin met bekalken van het gazon als voorbereiding op de bemesting. Kalken is essentieel om de zuurgraad/pH-waarde in de bodem goed te houden. De kalk verhoogt namelijk de pH. Wanneer de grond minder zuur is, kunnen de graswortels de voedingsstoffen beter opnemen. Ook werkt bekalken tegen mossen, die juist zuurminnend zijn. Hoofdelementen in de bemesting zijn stikstof, fosfor en kalium. Stikstof is nodig voor de aanmaak van planteneiwitten en bevordert de groei en kleur van het gras. Fosfor stimuleert de wortelontwikkeling en kalium zorgt voor de stevigheid van het gras, het transport van water en koolhydraten en verhoogt de weerstand tegen schimmels. “Je kunt kiezen voor organische mest of kunstmest”, zegt Giling. “Organische mest brengt voldoende voedingsstoffen in de grond voor een betere groei en zorgt voor een goede bodemstructuur. Kunstmest komt uit de fabriek, is goedkoper en brengt die voedingsstoffen in de bodem die snel door het gras worden opgenomen. Het nadeel is dat het te veel zout toe aan de bodem toevoegt. Ons advies is daarom om af en toe af te wisselen met organische meststof.”
Het tijdstip van bemesting hangt af van verschillende factoren. Kunstmest is maar vier tot zes weken werkzaam en organische mest zo’n drie maanden. “Onder de 15 °C heeft bemesten weinig zin meer. Het gras neemt de meeste meststoffen dan namelijk niet meer op.”

Verticuteren

Wanneer na verloop van tijd een te dikke viltlaag van mossen, dode grassen en plantenresten ontstaat, kan deze het gras verstikken. Licht, lucht en water dringen moeilijk door deze laag heen. Tussen half april en begin mei is de beste tijd om deze viltlaag te verwijderen door middel van verticuteren. Daarna kan de bodem weer zuurstof opnemen.
Het verticuteren kan handmatig gebeuren met een speciale verticuteerhark of machinaal met een verticuteermachine. Beiden hebben scherpe messen waarmee ze de viltlaag verwijderen en de rhizoiden (soort wortels) van het mos doorsnijden, zodat dit niet gelijk weer aangroeit. “Half april, begin mei is de beste periode; het gazon herstelt zich dan het beste. Verticuteren kan nog niet in pas aangelegd gazon; de wortels zijn dan onvoldoende vastgegroeid. Bovendien is het de eerste paar jaar nog niet nodig.”

Nieuw gazon of bijwerken?

Wanneer er bijvoorbeeld na het verticuteren kale plekken ontstaan, is een aanvulling met nieuw gras nodig. “Zaai bij als de plekken niet te groot zijn. Bij grote plekken is het beter om er graszoden in te leggen. Doe dit dan wel met hetzelfde grasmengsel als de rest van het gazon; anders blijven er verschillen zichtbaar”, adviseert de grasspecialist.
Bij de aanleg van een nieuw gazons is de vraag: zaaien of graszoden? Beide hebben hun voor- en nadelen. “Graszoden geven al snel een mooi gazon. Onze graszoden hebben bijvoorbeeld minimaal een jaar onder ideale omstandigheden op het land kunnen groeien. De wortelstructuur is goed ontwikkeld en onkruiden krijgen nauwelijks een kans. Zaaien is een stuk goedkoper, maar het eindresultaat is minder zeker. De ontwikkeling in de tuin gaat veel langzamer. De kiemplantjes zijn in het beginstadium nog erg gevoelig en onkruid heeft nog de kans zich te ontwikkelen. Daarnaast kunnen vogels de zaden oppikken of kan het zaad wegwaaien.”
De beste tijd van het jaar om te zaaien is het voor- of najaar. “Graszaad ontkiemt het beste bij een bodemtemperatuur van minimaal 10 °C. Daarnaast is er licht en een vochtige bodem nodig. Het leggen van graszoden kan jaarrond gebeuren, maar de beste tijd is mei, aan het begin van het groeiseizoen.” (Door: Marleen Arkesteijn, foto’s: Tuin & Gras)

Meer dan 8.000 grassoorten

Er bestaan meer dan 8.000 soorten gras. In Nederland komen er in de natuur al meer dan honderd soorten voor. Niet voor niets bestaan grasmengsels uit soorten die het goed doen in Nederland. Drie belangrijke soorten in deze mengsels zijn Engels raaigras, veldbeemdgras en roodzwenkgras.
Engels raaigras – Lolium perenne – is een zodenvormend gras. Veldbeemdgras – Poa pratensis – komt zeer algemeen in Nederlandse graslanden voor. Rood zwenkgras – Festuca rubra – kan goed tegen weinig zon en gedijt op droge zandgrond en klei. Samen zorgen ze voor prachtige sterke graszoden, omdat ze elkaar goed aanvullen. Het Engels raaigras komt als eerste op en zorgt voor de pollen. Het veldbeemdgras heeft stevigheid. Doordat het oppervlakkig en fijn wortelt, vormt het een soort net. Het rood zwenkgras zorgt voor het mooie volle effect. Rood zwenkgras gedijt ook goed in de schaduw.

In het kort:
onderhoudstips voor een mooi gazon

¤ Maai het gras tijdens het groeiseizoen van april tot en met augustus tweemaal per week;
¤ Bemest het grasveld en geef kalk naar behoefte;
¤ Begin met een goede opstart: verwijder de viltlaag om mos en onkruid te verwijderen. Zo komt er weer licht, lucht en vocht in de bodem;
¤ Sproei het het gras bij droog en warm weer in de ochtend of avond. Geef liever twee tot drie keer per week lang water dan vijf keer kort.

Graszodenspecialist Rico Giling: “Graszaad ontkiemt het beste bij een bodemtemperatuur van minimaal 10 °C.”